FANDOM


Disambig-icon.png Ten artykuł dotyczy księcia kurlandzkiego. Zobacz inne znaczenia tego słowa.
Ernst Johann Biron

Ernst Johann Biron (ur. 23 listopada 1690 w Kalnzeem, zm. 29 grudnia 1772 w Mitawie) − protoplasta rodu Bironów, hrabia Świętego Cesarstwa Rzymskiego, wolny pan stanowy Sycowa w latach 1734-1741 i ponownie w latach 1763-1769, faworyt i doradca carycy Anny Iwanowej, książę Kurlandii i Semigalii w latach 1737-1741 i 1763-1769, premier i regent Imperium Rosyjskiego.

Biografia Edytuj

Młodość Edytuj

Ernst Johann Bühren pochodził ze szlachty inflanckiej. Był synem średniozamożnego posiadacza ziemskiego z Kurlandii, Karola von Bührena i Katarzyny Jadwigi van der Raab. W młodości studiował krótko na uniwersytecie w Królewcu.

Awans społeczny i karierę zawdzięczał księżnej kurlandzkiej i żonie Fryderyka Wilhelma Kettlera, Annie Iwanownie Romanow, która w 1716 wybrała go na swojego doradcę i faworyta po śmierci męża.

W blasku korony rosyjskiej Edytuj

W 1730 kiedy Anna została carycą Rosji, Ernst Johann Bühren wraz ze swoją rodziną przyjechał do Sankt Petersburga gdzie uzyskał tytuł hrabiego, urząd podkomorzego, Order św. Aleksandra Newskiego i Order św. Andrzeja Powołańca, przybrał herb i nazwisko książąt francuskich Bironów, a następnie dzięki protekcji imperatorowej w 1733 otrzymał tytuł hrabiego Rzeszy od cesarza Karola VI Habsburga i zakupił w 1734 dobra ziemskie Wolnego Państwa Sycowa.

Posiadając nieograniczone zaufanie Anny Iwanowny zaczął gromadzić dla siebie urzędy państwowe w Rosji. Wszedł jako minister w skład trzyosobowego Gabinetu Cesarskiego, w którym odgrywał pierwszoplanową rolę. Przejął kontrolę nad administracją cywilną i zwierzchnictwo nad armią obsadzając stanowiska swoimi zaufanymi ludźmi najczęściej inflanckimi Niemcami. W 1737 po śmierci Ferdynanda Kettlera został wykreowany przez Annę Iwanowną na jego następcę i uczyniony dziedzicznym księciem Kurlandii i Semigalii.

Szybko zaczął się bogacić, a jego majątek dorównywał majątkowi rodziny cesarskiej. Był znany z prowadzenia wystawnego życia i hodowli koni. Na dworze carskim organizował liczne polowania, uczty, ekscentryczne gry i zabawy. Wprowadził w Rosji modę na przepych i obnoszenie się z bogactwem. Od połowy lat 30. XVIII wieku faktycznie sprawował pełną władzę w Rosji.

Jego rządy były pełne surowości, terroru, nadużyć podatkowych i biurokratycznych. Spowodowały lokalne bunty i powstania chłopskie. Aby tępić wystąpienia ludności stworzył Tajną Kancelarię do Spraw Śledczych, na której czele stanął lojalny mu Aleksander Uszakow. Był przeczulony na punkcie możliwości utraty swojej pozycji. Wszczynał procesy polityczne i był inicjatorem wielu intryg dworskich.

W 1733 brał udział w polityce Rosji w sprawie obsady tronu Rzeczypospolitej po śmierci Augusta II Mocnego. W 1735 za namową Ernsta Johanna Birona, caryca Anna Iwanowa wypowiedziała wojnę Turcji celem zdobycia Krymu. Pomimo zwycięstw i szybkiego marszu armii rosyjskiej, która opanowała znaczne obszary Porty Osmańskiej kampania okazała się klęską z powodu nieumiejętnych posunięć dyplomacji rosyjskiej.

Regent cesarstwa rosyjskiego Edytuj

W 1740 Ernst Johann Biron został wyznaczony na opiekuna następcy tronu rosyjskiego Iwana Antonowicza z dynastii Welfów. Wystarał się ponadto od umierającej Anny o tytuł regenta do czasu osiągnięcia przez carewicza pełnoletności. Gdy monarchini zmarła 17 października 1740 natychmiast przejął władzę. Nie utrzymał sie jednak długo, gdyż został obalony przez spisek dworski na którego czele stała matka cara, księżna Anna Leopoldowna.

Zesłanie Edytuj

W nocy 9 listopada 1740 Ernst Johann Biron został aresztowany przez żołnierzy feldmarszałka Burkharda Münnicha, zamknięty w twierdzy Szlisselburg, a kilka dni później dekretem nowej regentki oskarżony o zbrodnię zdrady stanu. Osądzony przez powołaną naprędce komisję został skazany na śmierć przez poćwiartowanie. Anna Leopoldowna zmieniła jednak ostatecznie orzeczenie sądu i skazała Birona na zesłanie. Książę utracił wszystkie godności, urzędy, majątki i został 13 czerwca 1741 pod strażą wywieziony do Pełymu w guberni tobolskiej. Na Syberii miał przebywać do swojej śmierci. W Kurlandii i Semigalii mimo próby ustanowienia nowym księciem feldmarszałka Ludwika Ernesta von Braunschweig-Lüneburg-Bevern, nastało kilkunastoletnie interregnum. Państwem zarządzała Rada Książęca, której przewodniczył landhofmeister Krzysztof Fryderyk von Sacken-Appricken.

Za rządów carycy Elżbiety los Ernsta Johanna Birona nieco się poprawił. Imperatorowa złagodziła wyrok swojej poprzedniczki i zmieniła zesłanie na areszt domowy. Zdetronizowany książę kurlandzki osiadł w Jarosławiu nad Wołgą, gdzie miał do dyspozycji pałac ze służbą, bibliotekę oraz stadninę koni. Mógł też urządzać polowania. Pozostawał jednak cały czas jako więzień stanu pod kontrolą i nie miał prawa powrotu do stolicy Rosji. Dopiero w 1762 car Piotr III pozwolił wrócić Bironowi do Sankt Petersburga. On też go ułaskawił i zwrócił urzędy oraz ordery.

Ułaskawienie Edytuj

W 1763 za sprawą carycy Katarzyny II, Biron został wykorzystany do umocnienia polityki rosyjskiej w Rzeczypospolitej i za protekcją tej władczyni przywrócony na Księstwo Kurlandii i Semigalii, gdzie od kilku lat rządził syn Augusta III Sasa, Karol Krystian Wettyn. Odzyskał też panowanie w Sycowie, który dotychczas był pod rządami pruskimi.

Po odzyskaniu tronu szybko zaczął wprowadzać w państwie kurlandzkim rządy absolutystyczne. Podjął się budowy okazałych rezydencji pałacowych w Mitawie i Rundāle. Jako człowiek wiekowy nie był jednak w stanie sam sprawować władzy i faktycznie w jego imieniu rządził syn i następca, Piotr Biron. W 1769 Ernst Johann Biron zrezygnował z dalszego panowania i abdykował na rzecz swojego starszego syna − Petera.

Pochowany został obok innych książąt Kurlandii i Semigalii w krypcie pod pałacem w Mitawie.

Rodzina Edytuj

25 stycznia 1723 Ernst Johann Biron poślubił Benignę Gottlieb von Trotta Treyden, z która miał trójkę dzieci:

Źródła Edytuj

Bibliografia Edytuj

Linki zewnętrzne Edytuj

Wolni panowie stanowi Sycowa

Haugwitzowie
(1489-1517)
Hans von Haugwitz (1489-1517) • Heinrich von Haugwitz (1494-1516)
Lev z Rožmitála
(1517-1529)
Zdeněk Lev z Rožmitálu (1517-1529)
Maltzanowie (1529-1571) Joachim I von Maltzan (1529-1551) • Johann Bernhard von Maltzan (1551-1569) • Franciszek von Maltzan (1551-1560) • Joachim II von Maltzan i Elżbieta von der Lomnitz (1569-1571)
Braunowie
(1571-1592)
Georg von Braun (1571-1585) • Georg Wilhelm von Braun (1585-1592)
Dohnowie
(1592-1734)
Abraham von Dohna (1592-1613) • Karl Hannibal von Dohna (1613-1633) • Dyrektorium (1633-1636) • Maximilian Ernst von Dohna (1636-1641) • Otto Abraham von Dohna (1641-1646) • Renata Euzebia von Breuner (1646-1666) • Karl Hannibal II von Dohna (1666-1711) • Urząd Zwierzchni dla Śląska (1711-1719) • Alexander zu Dohna-Schlobitten (1719-1728) • Christoph Albrecht von Dohna (1728-1734)
Bironowie
(1734-1808)
Ernst Johann Biron (1734-1740) • Christoph von Münnich (1741) • Fryderyk II Wielki (1741-1762) • Christoph von Münnich (1762-1763) • Ernst Johann Biron (1763-1769) • Peter Biron (1769-1800) • Karl Ernst Biron (1800–1801) • Gustav Calixt Biron (1801–1808)
Bironowie (jako właściciele dóbr sycowskich; 1808-1945) Gustav Calixt Biron (1809-1821) • Karl Friedrich Wilhelm Biron (1839-1848) • Calixt Biron (1848-1882) • Gustav Biron (1882-1929) • Carlos Biron (1929-1945)

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki